ontwerp & realisatie >> edening

groene gezichten

Groen gezicht: Robin van Hontem

Robin van Hontem

een leuke uitdaging, om na mijn collectie met gebruiksvoorwerpen voor de mens, een ontwerp te mogen maken voor een insect

Robin van Hontem is product vormgever en mede oprichter van de Bee Collective, een collectief van ontwerpers die zich inzetten om het houden van bijen in een hedendaagse omgeving te bevorderen. In Maastricht plaatsten zij in het Sphinxpark een pilot versie van de Sky-hive, bijenkasten op zeven meter hoogte. Afgelopen maand hebben zij de actie; Adopt a bee, Honey, afgerond, waarmee ze door middel van crowdfunding een verbeterde versie van de Sky-hive willen plaatsen in het nieuwe Fronten Park.
Groen-Maastricht ging op bezoek bij Robin van Hontem om erachter te komen wat een product vormgever drijft tot het houden van bijen in de stad.

Tot drie jaar geleden had Robin niets met bijen. Samen met zijn collega’s werd hij echter betrokken bij de vormgeving van het Bijenpaviljoen voor de Floriade in Venlo. Het belang van de bij voor de mens en de natuur raakte hem. Samen met de andere vormgevers richtten ze de Bee Collective op. Een van de belangrijke pijlers van het collectief is om bijen zichtbaar te houden in de openbare ruimte. Om zo het ‘verhaal’ van de bijen te vertellen aan het grote publiek en een nieuwe generatie te inspireren om bijen te gaan houden. In veel grote wereld steden zijn bijen niet meer weg te denken uit de stad, op de daken van New York en Parijs worden door imkers tientallen bijenkasten verzorgd. Echter krijgen de inwoners van de stad hier weinig van mee. Om dit te doorbreken introduceerde de Bee Collective in de zomer van 2012 de Sky-Hive in het Sphinx-park.

De zeven meter hoge mast zorgt ervoor dat bezoekers in het park geen last hebben van de aan- en afvliegende bijen en de bijen zijn beschermd tegen eventueel vandalisme. Robin: “Het was een leuke uitdaging, om na mijn collectie met gebruiksvoorwerpen voor de mens, een ontwerp te mogen maken voor een insect. Bijzonder daarbij was dat het om de samenwerking tussen mens en dier gaat. Het ontwerp dient beide.” Want naast het houden van bijen op hoogte, is de wijze waarop de bijen worden verzorg ook nieuw. Het imker vak is normaliter een solo aangelegenheid. Dit houdt in dat de imker vooral in de zomer maanden een grote verantwoordelijkheid heeft voor zijn bijenvolken, een vakantie zit er vaak niet in. Eén van de aspecten dat er voor zorgt dat jongeren besluiten om geen eigen bijen te houden. De Bee Collective zette daarom een pilot project op in het Sphinx park. Hierbij werden de bijen onder begeleiding van de ervaren imker Piere vandewall collectief verzorgd. Robin: “Ik had er nooit eerder over nagedacht om imker te worden, maar was erg benieuwd hoe de bijen zouden gedijen in onze Sky-Hive en besloot om deel te nemen aan de groep van tien man die de twee bijenvolken een seizoen lang verzorgden. De eerste keer dat we de bijenkasten langzaam lieten zakken, was erg spannend, we waren allemaal onervaren en wisten niet hoe de bijen op het hoogte verschil zouden reageren.” Maar het werd een succes! De bijen lijken geen moeite te hebben met het naar beneden takelen van hun ‘huis’. De terug kerende bijen wachten boven bij de vlag tot de kast weer terug bovenin is. Daarnaast reageerden de bijen erg goed op de stedelijke omgeving. De volken groeiden snel en aan het eind van het seizoen was er genoeg honing om 40 kilo te slingeren en genoeg in de kasten achter te laten voor de bijen om de winter mee door te komen.

Ook het ‘participatie’ project rond de Sky-hive verliep positief. Robin: “Het is een leuke manier om via een gezamenlijke interesse mensen met verschillende achtergronden te leren kennen.” Natuurlijk zijn er ook moeilijkheden waar de Bee Collective tegen aanloopt. Het is lastig om tijdens de winter maanden als de bijen ‘slapen’ een goede invulling aan te bieden om de groep imkers betrokken te houden. Daarnaast bestaat de Bee Collective uit vrijwilligers die zich naast hun werk inzetten om het verhaal van de bij te vertellen, hierdoor is het helaas niet altijd mogelijk om er de energie in te steken die het verdiend. Robin; “ De vroege lente zorgt ervoor dat wij er ook weer positief tegen aan gaan. Onze twee volken hebben de winter goed overleefd en vliegen alweer een aantal weken uit. We zijn druk bezig om de laatste financiering rond het project adopt a bee honey af te ronden, zodat de bijen kunnen intrekken in de nieuwe Sky-Hive in het Fronten park.”

Robin vertrekt deze week naar Milaan, daar vindt de jaarlijkse designbeurs plaats. Hij presenteert daar in samenwerking met stichting Amaze Lab en het Nederlandse consulaat de Sky-Hive als onderdeel van een Dutch design tentoonstelling. Als alles goed gaat, zal dit in 2015 een vervolg krijgen op de World Expo in Milaan, waar een daadwerkelijke Sky-hive wordt geplaatst.

Naast stadsimker is Robin bovenal product vormgever. De bijen hebben zijn al aanwezige interesse in de natuur nu ook een plek gegeven in zijn collectie. Robin: “Als kind speelde ik altijd al in de bossen. Als er ergens een fruitboom te vinden was, zat ik erin. Maar ik woon ook graag in de stad. Ik zoek in mijn werk graag naar de mogelijkheden hoe ik deze met elkaar kan combineren. Dit thema neemt dan ook een steeds grotere plek in mijn portefeuille. Zo ben ik verantwoordelijk voor de huisstijl en webdesign van de Locotuinen en werk ik momenteel met mijn Bee Colletive collega aan een educatieve mobiele box over bijen.”

Voor meer informatie over de Bee Collective: www.beecollective.eu
Voor meer informatie over Robin van Hontem: www.robinvanhontem.com

Door: Lotte de Moor